بمناسبت ۲۶ ماه دلو« 16 فبروری » روز خروج قوای شوروی از افغانستان
**************************************
ورود و خروج قوتهای شوروی از افغانستان در دو خاطره و خروج قوای ناتو و امریکا
************************************************************
واضح است که خاطرات در حکم سند شفاهی و منابع کشف حقایق تاریخی محسوب می شوند و حتی گاهی بعنوان سند نقش مهمی در تاریخ نگاری ایفا می کنند
میدانیم ورود و خروج قوای شوروی از کشوراز منظرهای مختلف وواکنش ها مورد بحث و کنکاش قرار گرفته است و حال هنگامیکه فصلی از تاریخ طی می شود ارزیابی در بارهء ان اسان تر می شود ، من به پندار اینکه اینده را نباید اکاذیب گذشته ببلعد در ینجا دو خاطره را بعنوان ایینه ء یک تاریخ در باره ء « شش جدی سال ۵۸ و ۲۶ دلو ۶۷ خ » بقلم می اورم :
خاطرهء نخست :
از ششم جدی سال ۱۳۵۸:
بیاد دارم در پاییز سال ۱۳۵۸خ حملات گروهای بنام مجاهدین که از پاکستان و ایران می امدند و حکومت انها را اشرار می خواند بحدی شدت یافته بود که پایه های حکومت حفظ الله امین را به لرزه افگنده ناقوس مرگ رژیم را بصدا در اورده بود .
من در قوای دهدادی مزار شریف جاییکه میدان هوایی نظامی ان اماج حملات گروهای ضد حکومت از جنوب از کوهای شادیان ، مارمول و چهار کنت قرار داشت و به گستردگی معروض به خطر بود اشتغال داشتم ، بمن با یک تولی پیاده تقویه شده وظیفه یی سنگینی سپرده شده بود که میدان هوای نظامی دهدادی را که در ان حدود سی بال جت های محاربوی و تعلیمی و شماری هلیکوپترها جابجا بود محافظه نموده و از هر گونه حملات تخریبی و ترورستی محافظت نماییم . در واقع در انروزهای خفقان اور و فضای سنگین سیاسی نظامی که نفس ادمی بند می امد ، انهدام طیارات تداعی انهدام ما نیز بود .
همه روزه حینیکه افتاب پشت سلسله کوهای البرز عقب می نشست و موذن قطعه ما ورود شب را با ستودن خدا به یگانگی اعلان میکرد و شب دیگری با مخاطره و منازعه برای ما اغاز می گردید ، اشراریکه میدان هوایی را اماج حملات قرار میدادند یکی، احزاب شیعه که وابسته به ایران بود و دومی ، جمعیت اسلامی که فرمانده ان ذبیح الله که از پاکستان رهبری میگردید در ارتفاعات جنوب میدان هوایی در کوهای شادیان مامول و چارکنت حضور داشتند . از انجاییکه این گروها هنوز به ماشیندار های ثقیل وطوپ ها و هاوانها مسلح نگردیده بودند بنابران تلاش میکردند به ساحه میدان تقرب نموده با اتشباری با اسلحه خفیف و راکت انداز های سرشانه ی RPG طیارات را منهدم نمایند از اینرو من بعنوان فرمانده جزوتام محافظت میدان ، شب ها را برای نظارت از گزمه ها و پوسته ها تا صبحدم بیدار می ماندم .
باری بمنظوری دفع وطرد اشرار به تنگی شادیان ممتد به مارمول تاختیم و با گروهای اشرار درگیر شدیم ، اما کمیت نیروهای طرف مقابل نسبت جزوتام ما فزونی داشت از اینرو ما رجعت نمودیم و جبهه ي ما به غند ۶۲میکانیزه فرقه ۱۸ سپرده شد .
در بحبوحه ، چنین روزگاری شب پنجم جدی۱۳۵۸خ که رستاخیز زمستان فرارسیده بود ، انشب از یکسو زمهریر زمستانی که با وزش از ارتفاعات البرز کوه ، مواضع دفاعی ما را شلاق وار میکوبید و ستاره ها در بستر ابی اسمان نور لاجوردی شب را منعکس میکرد و مهتاب از میان حریر منجمد ابرها چون نیلوفری تمام شگفته یی می تابید و بر محیط پیرامون ما تا حدیکه هر نوع حرکات دشمن از دور دست ها ترصد میگردید روشنایی نثار میکرد .
از سوی دیگر انشب سقف اسمان به جولانگاه طیارت غول پیکر ترانسپورتی که از سمت شمال به سمت جنوب درپرواز بودند مبدل شده بود . با هر نظاره بسوی اسمان می پنداشتم شب بمن نفرت و انزجار ترزیق میکند در دلم به شوروی ها صد ها نفرین و لعنت می فرستادم ، این سوال مخیله پر مشغله ام را که چرا و چگونه شوروی از رژیم خودکامه و مستبد حفیظ الله امین حمایت بعمل می اورد تسخیر نموده بود .
انشب را با غرش طیارات در اسمان که شبهء یک معادلهء نا مکشوف در ذهنم تلالو داشت به نیمه ها رسانده بودیم با افکار مظطرب خود در تقلا بودم که دستگاه مخابره زنگ زد و وقرار گاه قوا دستور اعجاب بر انگیزی صادر کرد و گفت ، قرار است یک قطعه سربازان شوروی که از حیرتان حرکت کرده اند بعد از نیمه های شب به ساحه میدان وارد گردیده و جابجا میگردند ، شما با انها اجازه ورود بدهید و هیچ مشکل و موانعی برای انها ایجاد نگردد .
با شنیدن سخنان اومعادله ی چند مجهوله دیگری در ذهنم به جنبش در امده بود از خود می پرسیدم . که چه مسله یی دارد اتفاق می افتد ؟ چرا قوای شوروی به اینجا می اید ایا بکمک رژیم شتافته اند ایا کشور ما را اشغال خواهند کرد ایا ما را خلع سلاح میکنند ، سوالات بودند که درذهنم یکی به دنبال دیگر رژه می رفتند و پاسخی با انها نمی یافتم . یک بلوک سربازان را تحت قومانده قوماندان بلوک بریدمن عبدالکریم وظیفه دادم که قطعه شوروی ها را در مدخل میدان هوایی به ساحه که خط پرواز طیارات را مختل نسازند رهنمودن گردند ساعتی بعد یک قطعه شوروی که شامل یک غند میکانیزه بود به میدان هوایی دهدادی رسیده و ازسوی افراد ما رهنمایی گردیده بودند .
افسرمربوطه ما اطلاع داد که معاون سیاسی غند شوروی ، میخواهد فردا چای صبحانه را با شما صرف نماید ، حوالی ساعت هشت صبح « شش جدی ۵۸ » معاون سیاسی غند شوروی جگرن رستم تاجک با یک افسر دیگر که اوزبیک سمر قندی بود با دو سر باز که کارتن های شیر مسکه و پنیر و نان خشک را حمل میکردند وارد قرار گاه ما گردیدند ، بعد از مصافحه حینیکه چای گرم در پیاله ها نفس میکشید نخستین سوال را من مطرح کردم که چرا؟ و به چه انگیزه یی شما وارد کشور ما گردیده اید هدف شما چیست . جگرن رستم که بارقه همزبانی در نگاهش ساطع بود و گویی به پاسخ چنین سوالاتی از قبل امادگی داشت گفت :
دولت شوروی دوست مردم افغانستان است ، حال تمامیت ارضی افغانستان در خطر است ما امده ایم بشما کمک نماییم تا استقلال و هویت دموکراتیک خود را حفظ کنید حال همه میدانیم عناصر افراطی مذهبی که از سوی امریکا و غرب ،پاکستان وایران مسلح و مجهز گردیده به کشور شما اعزام میگردند نه تنها تمامیت ارضی کشور شما را در خطر قرار داده اند بلکه برای جمهوریت های مسلمان نشین اسیای میانه شوروی نیز خطر محسوب میگردند ، انها میخواهند بنیاد گرایی مذهبی را در اسیای میانه ترویج نمایند از اینرو بخاطر دفع وطرد بنیادگرایان جهادی بنابر درخواست حکومت شما بر اساس معاهده امضا شده در برج قوس سال ۱۳۵۷خ در میان دولتین ما که کمک نظامی جز انست بعنوان دوست جهت ارایهء کمک به افغانستان امده ایم . با شنیدن پاسخ او در عالمی از رویا های مبهم فروفته بودم ایا روس ها به حمایت رژیم امین امده اند مسله ایکه توام با یک نوع نفرت از اعماق افکارم زبانه میکشید هنوز پاسخی بان نیافته بودم . درچنین حالی جگرن رستم گفت ممنون از پذیرایی گرم تان ادم وقتی که مورد محبت واقع میگردد جای خوشبختی است .
او سوال کرد مسله امنیت این منطقه چگونه است ؟ من توضیحات لازم را ارایه دادم او گفت ما برای تامین امنیت بهتر پوسته های خود را توام با زرهپوش ها درمسافه پنج تا شش کیلومتری جنوب میدان جابجا میکنیم . برای تامین تشریک مساعی تا چند روزیکه ما اینجا هستیم گاه گاهی باهم دیدار خواهیم کرد . بعد از رفتن جگرن رستم با همرهان اش ، یکی از افسران دیگر ما وارد گردیده گذارش داد که اکثریت سر بازان شوروی تاجک و اوزبیک اند سربازان ما در یک گرمجوشی دوستانه با انها در امیخته با هم گرم گفتگو اند . تا یک هفته یی که قطعه شوروی در میدان هوایی دهدادی بود نان سربازان ما به اصطلاح در روغن غوطه ور بود از شوروی ها شیر« بنام مله کو» پنیر ومسکه و چاکلیت و کلاه های گرم و بوت بدست می اوردند .
انروزشش جدی ۵۸ خ مطابق 27 دسمبر 1979م از انجاییکه از فرایند حوادث هیچ اطلاعی نداشتم ، خسته گی و بیتابی رهایم نمیکرد خواسته بودم از طریق رادیوها از اوضاع جاری مطلع گردم ، به بهانه اینکه ازخانواده دیدن نمایم از محل وظیفه به شهرک دهدادی امدم ، به مجرد ورود به منزل و رو بوسی طفلکان به تعجیل به جستجوی اخبار از طریق رادیوها که یگانه وسیلهء ممکن بود پرداخته بودم . ناگهان نهیب پر سطوت صدای ببرک کارمل توجه ما را برانگیخت که از امواج رادیو پخش میگردید :
«اینجانب ببرک کارمل ازطرف کمیته مرکزی حزب واحد دموکراتیک خلق ، دولت جمهوری دموکراتیک افغانستان به مناسبت سقوط مرگبار و واژگون شدن رژیم فاشیستی حفیظ الله امین، به شما وطنداران عذاب دیده، مسلمانان مستضعف افغانستان درود می فرستم و به جهانیان اعلام میدارم که، رژیم یکه تاز و غاصب امین، در زیر فشار جنایات خود درهم شکسته شد...
شورای انقلا بی جمهوری دموکراتیک افغانستان به اساس آرمانهای والا ی مردم ، قدرت حاکمه یعنی دولت را دوباره بدست گرفت. و ازادی تمام زندانیان سیاسی را اعلام می نماید . افغانستان انقلا بی از سیاست خارجی صلحجویانه، از سیاست بیطرفی مثبت و فعال پیروی خواهد کرد و برمبنای اصل سیاست صلح و دوستی ملل با تمام ملل و دول جهان روابط دوستی خود را و به درجه اول با کشورهای همجوار خود بسط و توسعه خواهد داد و عضو وفادار و فعال سازمان ملل متحد و کشورهای غیر متعهد دوست و همرزم صدیق مسلمانان زحمتکش جهان خواهد بود؛ تمام قراردادها، پیمانهای منعقده میان افغانستان و کشورهای جهان و منشور سازمان ملل متحد را تائید و رعایت خواهد کرد.......»
با استماع بیانیه که شعف زایدالوصفی ارمغان داده بود بسرعت خودرا به محل وظیفه رساندم تا مبادا حادثه یی رخ ندهد .
خاطره دوم -
خروج قوای شوروی از کشور۲۶ دلو ۱۳۶۷خ :
با جست از پل زمان یعنی مدت دهساله حضور قوای شوروی در افغانستان که از حرف و حدیث جعل و حقیقت انباشته است « تا قیامت گر بگویم این کلام - صد قیامت بگذرد ان نا تمام » به ۲۶ ماه دلو سال ۱۳۶۷خ روز خروج قوتهای شوروی ازکشور میرسیم .
الزامی است که گفته شود :
۱- درطول سال های حضور نیروهای نظامی شوروی هرچند تشریک مساعی شان با قوتهای مسلح کشور در مبارزه علیه تجاوزات از خاک پاکستان و ایران که تندوران مذهبی القاعده و افغان را سیل اسا بداخل کشور برای تخریب و ترور می فرستادند ، از گستردگی بر خوردار بود اما بار و فشار اصلی مبارزات را قوتهای مسلح کشور بدوش میکشید ، دراین مبارزه شماری زیادی در سنگرهای مدافعه وطن قربان گردیده که بروح مطهر شان درود می فرستیم و شماری زیادی مجروح و معیوب گردیده بودند اما اعتقاد انها به ارزش های والای انسانی حمایت ازمردم تهی دستان و منافع ملی نگذاشت که در برابر دشمنان از پا درایند ، در این روند تاریک ترین لحظات شور بختی و نومیدی ما خیانت شماری از بدنهء نظام ما ، ادم های دو چهره ، طاغوتی ها که اگر مرتکب سفاهت خیانت و بد عهدی نگشته لگام بدست اهریمن نمی دادند کشور در همان سال ۱۳۷۱خ با تحقق سیاست مصالحه ملی و عملیه صلح ملل متحد از بحران و جنگ ها نجات حاصل نموده بود .
2- اتحاد شوروی وقت در سال سوم حضورنظامی اش در افغانستان بنابر انگیزه های معینی بفکر خروج از افغانستان شده بود اما امریکا و غرب و پاکستان بامنافع استراتیژیک و هم اهنگ بویژه که کمیت کافی پیاده نظام از جهادی های القاعده و تندروان مذهبی افغان را در اختیار داشتند خواسته بودند اتش جنگ و جهاد را در افغانستان مشتعل نگهداشته و با اخذ انتقام شکست ویتنام ، به شوروی تلفات و ضایعات نظامی و اقتصادی وارد اورده و تا حدی که نظام سوسیالیسی وی را متلاشی نمایند .بنابران می خواستند که پای شوروی هرچه بیشتر درباطلاق جنگ افغانستان فرو رود .
در نهایت ناشی از تلاش های دپلوماتیک شوروی و اظهار امادگی دولت افغانستان تحت زعامت داکتر نجیب الله برای خروج نظامیان شوروی از کشور که با اعلان سیاست مصاله ملی مورد حمایت مردم افغانستان و ملل متحد واقع گردیده بود بعد از تداوم گفتگو ها و مذاکرات نفس گیرکه هشت سال بطول انجامید توافقنامه ژنیو میان افغانستان و پاکستان در ماه اپریل سال ۱۹۸۸م به ضمانت امریکا واتحاد شوروی در شهر ژنیو کشور سویس در حالی امضا گردید که دران گروهای جهادی افغان هیچ نوع حضور و نقشی نداشتند . و منبعث از ان نظامیان شوروی بگونه متناوب طی مدت نه ماه تا ۲۶ ماه دلو ۱۳۶۷خ افغانستان را ترک کردند .
- صاحب این قلم بعنوان یکی ازمسوولین در کمیه مرکزی حزب دموکراتیک خلق درخروج نظامیان شوروی از جلال اباد ، بدخشان و کابل درحالی مسولیت عهده دار بود که هییت شوروی معطوف بر خروج نیروهای نظامی از افغانستان را سترجنرال وارینیکوف بعنوان یک نظامی مجرب بدوش داشت . ما طی جلساتی و گفتگو های دراز اهنگی مسایل خروج و اگاهی دهی شهروندان مسیرعبور کاروانهای نظامی را مورد بررسی قرار داده تصامیم لازم را اتخاذ نموده بودیم .
انچه از جریان بحث های ما با جنرال وارینیکوف فراموش نکردنی است انست که در یکی از جلسات در پاسخش توضیح داده گفتم :
مسله اگاهی دهی و جلب حمایت مردم مسیر راها جهت عبور بی خطر کاروانها برای ما کارمشکی نیست ، اما انچه مهم است انست گروهای مسلح بویژه درکوهدامن از جمعیت اسلامی فرمانده انور دنگر ، قوماندان الماس از حزب اسلامی و در برخی نقاط معلم فرید دارای جبهه و مواضع زیادی اند ما امکان اتشباری از سوی انها را بر کاروانهای نظامی منتفی نمیدانیم ، بایستی در این مورد بیشترتمرکز صورت گیرد . جنرال با نگاه معنی داری رو بمن بی درنگ گفت ! شما بدنبال انها نباشید ،مسله انها کار ماست از سوی انها هیچ اقدامی صورت نخواهد گرفت ، برای بحث در این مورد باید از پیشداوری خود داری نماییم ،اما ما در صورت اتشباری برکاروانها از رویکرد قاطع پر هیز نخواهیم کرد ، از سوی شما بایستی تلاش صورت گیرد تا مردم اهمیت خروج و مسله امنیت کاروانهای نظامی را درک نمایند و ابزار دست کسی در اتشباری بر قطار ها نگردند .
ما دو مفرزه تبلیغاتی یک از وزارت داخله و دیگری از وزارت دفاع را که با قطعات کشف ملکی تشریک مساعی داشتند به کوهدامن فرستادیم انها طی دو تا سه هفته با کار با کیفیت و ارایه کمک های مادی به اقناع مردم پرداخته ومساعی انها را درتامین امنیت مسیر شاهراه ها حین عبور کاروانهای نظامی جلب نموده بودند .
هراس اصلی ان بود که اگر کسانی از میان دهات بالای کاروانها ی در حال خروج شوروی اتش کشاید انگاه قطارهای رفتار شوروی که تا دندان مسلح بودند و از هوا نیز حمایه میگردند به پاسخ کوبنده پرداخته و مبادا منتج به تلفات اهالی ملکی گردد
- نخستین مرحله خروج از جلال اباد که دو غند شوروی در انجا مستقر بود اغاز گردیده بود ، مسله عبور انها از حومه شهر کابل نیز یک معضله بود اما تصمیم بران شد که بعد از مواصلت دوغند به ساحه پل چرخی از مسیر گمرک وعقب میدان هوایی به ساحه خیر خانه مواصلت نموده و سپس از انجا رهسپار حیرتان گردند تدابیر امنیتی گستردهء وضع گردیده بود ، که مبادا کدام گروهی مخرب از میان خانه ها و محلات حومه شهر بالای کاروانهای در حال عبور اتش کشایند و انگاه منجر به تلفات ملکی گردد . اما برعکس ، شهروندان حومه کابل حین عبور کاروانها با ابراز احساسات ، و واژه ی «دسودانی » کاروانها ی در حال عبور را بدرقه نموده و حتی بر انها دسته های گل نثار نموده بودند .
- خروج اخرین بقایای قوای شوروی از کابل نیز درماه دلو ۶۷ خ تکمیل گردیده و بعد از میتنگی وداعیهٔء با شرکت شهروندان کابل که دران داکتر نجیب الله ریس جمهور بیانیهء پر شوری که دفاع مستقلانه از میهن را بازتاب میداد ایراد کرد بسوی شمال کشورحرکت کردند و فرمانده اردوی چهل شوروی جنرال گروموف اخرین کسی بود پل حیرتان را با پای پیاده بان سوی رودبار جیحون عبور کرد .
مقایسهء دو خروج :
پر واضح است که شرایط حضور نیروهای نظامی خارجی در کشور ما هرگز ارزش حمایتی ندارد ، بقول حضرت مولانا - « جایی که برادر به برادر نکند رحم
-بیگانه برای تو برادر شدنی نیست» اما از انجاییکه که این دو حضور و خروج در اندیشه زمان جاریست علی الوصف نتیجه گیری و عبرت اندوزی از انها دارای اهمیت تاریخی است که جستارهای گسترده ای را مطالبه می نماید .
در اینباره چند نتجه گیری فشرده و مقایسه وی دو خروج « شوروی و امریکا» از افغانستان قابل تمکین خواهند بود :
الف- واقعیت انست شوروی ها بر بنیاد توافقنامه ژنیو مسولانه کشوررا در حالیکه بهیچ گونه چالش کلان امنیتی در مسیر راها مواجه نگردیده بود ند افغانستان را ترک دادند ، انگونه که ما شاهدش بودیم از جلال اباد تا حیرتان از غزنی تا تورغندی از بدخشان تا بندرترمز شیر مجاهدی پیدا نشد که حتی یک گلوله را بر کاروانهای در حال عبور شوروی شلیک نمایند و شوروی ها در یک بستر مخملین حتی در سالنگ ها جنگجویان احمد شاه مسعودبحیث محافظ عبور شوروی ها نقش افریده بودند ،افغانستان را ترک دادند .
ب- روابط ارتش شوروی با مردم و قوتهای مسلح کشور دوستانه و کمک کننده بود در طول مدت هیچ حادثه که سرباز افغان علیه سربازان شوروی اتش کشوده و انها را بقتل رساند باشند بمشاهده نرسیده بود شوروی ها بصورت قطع زندان شخصی نداشته و در طول مدت هیچ افغانی را باز داشت و زندانی ننموده بودند ، روبط اش بامردم دوستانه و کمک کننده بود ، با قوتهای مسلح کشور در یک رفاقت رزمی بر علیه افراطی های که از پاکستان و ایران می امدند رزمیده بودند .
ج- روند نیرومندی دولت طی مدت بیک دولت دموکرات با فعالیت احزاب سیاسی ، ازادی رسانه ها و جود پارلمان مبدل گردیده و دولت تحت رهبری داکتر نجیب الله سیاست مصالحه ملی را از موضع قدرت برای حل بحران کشور پیش کشیده و برای تحقق صلح حاضر گردیده بود از قدرت کناره گیری نموده و انرا بیک اداره موقت مطابق عملیه صلح ملل متحد بسپارد هرگاه کودتای ایتلافی ملیشه یی و جهادی بشمول شماری از سیاسیون و نظامی های دولتی در ثور ۷۱ برضد عملیه صلح مذکور صورت نمی پذیرفت افغانستان در همان سال از جنگ و جهاد نجات حاصل میکرد .
د - قوتهای مسلح بلحاظ کیفیت و کمیت از پوتانسیل ويژه بر خوردار گردیده با داشتن کادرهای متخصص و کار اگاه یکی از اردوهای مقتدر منطقه محسوب میگردید که چنانجه بعد از خروج قوای شوروی ارتش پاکستان را در جلال اباد با قاطعیت شکست داد و بعنوان سپر دفاعی کشور۲۵۰۰ چین تانک ۲۰۰۰ هزار زرهپوش ها و ۵۰۰ بال طیارات مودرن در اختیار داشت .
اما خروج قوتهای امریکا و ناتو :
۱- قوتهای امریکایی بدون هیچ گونه مجوزی با زور و استکبار امپریالیسی وارد افغانستان گردیده بودند ، تیم تهاجمی امریکا تحت رهبری جنرال سی ای ای گری شرون پس از پرواز از تاشکند با حموله های انباشته از دالر تاریخ 26 سپتامبر سال2001 مطابق چهارم میزان ۱۳۸۰خ در پنجشیر فرود امد و از سوی رهبری شورای نظار اقایان قسیم فهیم ، عبدالله ،محمدی و عارف سروری بگرمی مورد استقبال قرار گرفت سپس مورخ ۱۵ میزان بمباردمان ها جهت سرکوب امارت طالبان را اغاز و مدت سه ماه تداوم حاصل کرده بود ، بم ها چشم و گوش نداشتند طالب را از غیر طالب تمیز کنند بنابران تلفات گسترده ی ملکی تعمیل گردیده بود و سپس بعد از سه ماه بمبارد در27 دسامبر2001م کنفرانس بن دایر گردید .
۲- حضورقوتهای امریکا و ناتو علی الرغم مصارف هنگفت اقتصادی که به کیسه های جنگسالاران سرا زیر گردیده بود با چالش ها و بی اعتمادی های گسترده در کشور همراه بود . بگونه مثال بر اساس گذارشات، تاریخ 20 جولای 2012 در یک روز تنها ده نفر از سربازان خارجی توسط سربازان افغان کشته شده بودند . در همین روز یک سرباز افغان چهار سرباز فرانسوی را به ضرب گلوله کشته بود و ۱۵ سرباز دیگر را زخمی کرده بود - یک پیلوت افغان بنام گل احمد ۹ نفر اموزگاران امریکایی را در میدان هوایی خواجه رواش به ضرب گلوله کشت و خودش نیز کشته شد . دو ماه قبل از ان دو سرباز امریکایی به اثر فیر نیروهای افغان در بالا مرغاب باد غیس کشته شده و سه نفر دیگر زخمی شده بودند در همان روز ها سه نفر سرباز ناتو در فراه کشته شده ۳ نفر دیگر زخمی شده بودند در درگیری که پس از مشاجره لفظی میان سر بازان افغان و امریکایی رخ داده بود ۵ سرباز اردو کشته شده بودند سه هفته پیش ازان ۳ سر باز فرانسوی در اثر تیر اندازی یک سر باز در ولایت کاپیسا بقتل رسیده بود .
۳ - قوتهای امریکا و ناتو که دم از خطر تروریسم میزدند خود کارنامه های سیاهی از انواع تخطی های حقوق بشری دارند ، توام با بمباردمانها ی ثقیل امریکا و ناتو که هزاران کشته بر جا نهاده است این ها دارای شبکهء از زندانها بودند که معروف ترین انها زندان گوانتانامو و زندان بگرام بود که حدود هشت هزار نفراز افغانها در ان زیر تیغ اسارت و زنجیرزندانی بودند .
پاداش نهایی حضور امریکا و ناتو یک خروج غیر مسولانه در ماه اگست ۲۰۲۲ رقم خورده است که به فرارو گریز شباهت میرساند ، قوتهای ناتو همه در یک شب ازبگرام که کلانترین پایگاه امریکایی ها بود فرار را بر قرار ترجیح داده افغانستان را ترک داده بودند
خروج ازکابل و میدان هوایی با طیارات غول پیکر تو ام با تلفات انسانی هنوز در اذهان تلالو دارد سرعت خروخ از کابل بحدی سریع و متشنج بود امریکایی ها و قادر به انتقال انعده افغانهای که با ایشان کار نموده بودند نگردیده وحال انها با مخاطرات حیاتی دست و گریبان اند .
۴- پی امد چنین خروجی در جسم وجان در حال نزع دولت افغانستان نیز رسوخ کرده بود به مجرد خروج امریکا ها نه تنها بقایای قوتهای مسلح که بدست امریکایی ها متشکل گردیده بود بلکه دولت افغانستان تحت رهبری اشرف غنی که در یک تقلب گسترده شکل گرفته بود نیز به گستردگی فرپاشید و همه جنگسالاران جهادی ابزار دست امریکا با کیسه های مملو ازطلا و اسعار خارجی از کشور فرار نمودند
بدین ترتیب پی امد حضوربیست ساله امریکا و ناتو که وعدهء محقق کردن بهشت را برای افغانستان داده بودند به تحقق جهنم برای کشور انجامیده بود . امریکایی ها که قادر به ثمر رساندن کنفرانس دوحه قطرنگردیده بودند نه تنها شکست شانرا بدنبال اورد بلکه یک کشور بشدت فقیر، گرسنه ، مریض و بیکار و تند روی مذهبی و افراط گرایی را به افغانستان ارمغان اورد حال افغانستان در نقطه عطف تاریخ اش زندگی میکند سخت گیری های غیر متعارف امارت طالبان بر زنان که نیم پیکر دوست داشتنی جامعه اند بیداد میکند در روند جاری نبایستی زنان کشور تنها گذاشته شوند غول سرکش استبداد بی طرفی نمی شناسد ما این ستیز ورجاوند را درگرو بیداری و سازمان یابی توده های مردم میدانیم . . ختم- 11ماه فبروری 2023- س ع قدوس سید خروج نظامیان شوروی
خروج امریکا از افغانستان
